Help, ik ben een fundamentalist

Paul Bessems 5-12-2015

Dit is een artikel over het belang van organisatiologen en fundamentele vragen die niet gesteld worden, maar wel gesteld hadden moeten worden. Ik geef een voorbeeld van Jeroen Pauw uit het programma Pauw op 3 december over de problemen in de thuiszorg. Voordat ik verder ga, zal ik je eerst even gerust stellen. Ik bedoel fundamentalist niet in de betekenis zoals deze nu vaak gebruikt wordt in relatie tot bijvoorbeeld radicale religieuze mensen. Met fundamentalisme bedoel ik terug gaan naar de bron, in mijn geval terug gaan naar de fundamenten van organiseren. Organiseren is gericht op het oplossen van problemen. De meeste problemen die we ervaren zijn organisatieproblemen en veroorzaakt door mensen (laten we ze organisatieproblemen noemen). Het ‘mooie’ van organisatieproblemen is dat ze ook weer op te lossen zijn door mensen, door te organiseren. Op televisie zie je dagelijks pogingen om organisatieproblemen te analyseren en op te lossen. Veel actualiteitenrubrieken, talkshows en documentaire achtige programma’s als Tegenlicht, de Monitor en Zembla gaan over het oplossen van organisatieproblemen, maar vaak vergeten journalisten en programmamakers fundamentele vragen te stellen om door te dringen tot de kern. Actueel zijn bijvoorbeeld de problemen in de (thuis)zorg, het rendementsdenken in het onderwijs, onze (digitale) veiligheid, financiële crisis en de Europese eenwording. Grofweg ervaren we vijf, in potentie ontwrichtende organisatieproblemen: snel stijgende kosten van onze welvaart, klimaatvluchtelingen, ongelijke verdeling van werk, inkomen en vermogen, het opraken van schaarse grondstoffen en de opwarming van de aarde. Dit zijn organisatieproblemen en samen te vatten tot welvaartsprobleem. Maar ondanks het feit dat we het steeds over organisatieproblemen hebben, zien we geen organisatiekundigen op televisie. Hoe zou dat komen? Misschien komt het doordat we nog geen goed Nederlands woord hebben voor deze mensen. Ik noem een organisatiekundige dan maar een organisatioloog. Dus de vraag is: waarom zien we zo weinig organisatiologen terwijl we zoveel organisatieproblemen hebben? En wat zijn dat eigenlijk, organisatieologen? Is dat wel een vak of een beroep? Is er een opleiding voor en hoe ziet het curriculum er uit? Welke vragen zou een organisatioloog stellen? De vraag die ik in dit artikel wil stellen en beantwoorden is: waarom zien we zo weinig organisatiologen op televisie terwijl we zoveel organisatieproblemen ervaren?

>> Ga naar artikel

Open brief aan dhr. Bert Pauli, gedeputeerde provincie Noord-Brabant

Eindhoven, 11-6-2015

Provincie Noord-Brabant
T.a.v. de heer Bert Pauli
Gedeputeerde provincie Noord-Brabant
Portefeuille Economie en Internationalisering
Brabantlaan 1
5216 TV ‘s-Hertogenbosch

Betreft: open brief aan dhr. Bert Pauli, gedeputeerde provincie Noord-Brabant

Geachte heer Pauli,

Ik had het genoegen 5 juni een lezing van u te mogen bijwonen in het Academisch Genootschap te Eindhoven (georganiseerd door ONL).

U gaf aan dat het goed gaat met de provincie Noord-Brabant, maar dat er aan de ene kant ruim 90.000 werkelozen zijn en er aan de andere kant ruim 160.000 niet Nederlanders werkzaam zijn in de provincie (ik kan mij vergissen in de cijfers, maar er waren in ieder geval meer ‘externe’ Brabanders werkzaam in de provincie dan er werkeloze Brabanders zijn). Een betere scholing en afstemming tussen onderwijs en bedrijfsleven zou dit probleem kunnen aanpakken. Daar ben ik het mee eens. Maar de vraag is waar leiden scholing en arbeid toe wanneer we producten maken die we niet nodig hebben? Waarom is het beleid nog steeds gericht op steeds meer (voortdurende economische groei), terwijl we weten dat dit niet kan en ook niet nodig is als we alles beter delen.

Ik stelde u de vraag of het wel beleid is (van de overheid, in dit geval de provincie Noord-Brabant), om aan de ene kant te kiezen voor innovatie (meestal beleid van economische zaken) en aan de andere kant volledige werkgelegenheid na te streven (meestal beleid van sociale zaken). Mijn vraag was: waarom innoveren we eigenlijk machines en computers om ons werk over te nemen, om vervolgens te willen blijven werken? Gaat dit niet leiden tot het creëren van ‘onzin banen’?

>> Lees hier de hele brief